Bernina Express — najlepszy czas na podróż

Trasa, w kolejności, w jakiej ją pokonujesz

Podczas tej wycieczki pociąg jedzie na południe. Wyrusza ze St Moritz z wysokości około 1 775 metrów, mija Pontresinę i Morteratsch, wspina się na przełęcz w Ospizio Bernina, a następnie opada przez Alp Grüm, Poschiavo i Brusio do Tirano, położonego około 430 metrów nad poziomem morza. Linia Bernina liczy około 61 km. RhB podaje, że przejazd Bernina Express ze St Moritz do Tirano zajmuje około 2 godzin 15 minut, więc pociąg to tylko część długiego dnia z autokarami na obu końcach. Kolej zbudowano częściowo, by obsługiwać elektrownie wodne na południe od przełęczy, a częściowo, by przywozić gości w wysokie góry — do dziś przewozi zarówno pasażerów, jak i towary.

Morteratsch i wspinaczka

Za Pontresiną linia skręca na południowy wschód i dociera do stacji Morteratsch, poniżej lodowca Morteratsch, a następnie mija zakręt Montebello, gdzie kolej spotyka się z drogą przez przełęcz. Ponad tym odcinkiem wznosi się masyw Bernina, którego najwyższy szczyt, Piz Bernina, góruje nad Alpami Wschodnimi. Lodowiec należy do największych w paśmie Bernina, a jego czoło, które niegdyś znajdowało się blisko stacji, od tego czasu się cofnęło. Kolejny przystanek to Bernina Diavolezza, punkt przesiadkowy do kolejki linowej. Za nim linia biegnie powyżej granicy lasu, przez otwarte, wysokogórskie tereny, ku przełęczy.

Przełęcz: Ospizio Bernina i Lago Bianco

Linia osiąga najwyższy punkt w Ospizio Bernina, 2 253 metry nad poziomem morza — to najwyżej położone kolejowe przejście przez przełęcz w Europie i najwyżej położona kolej adhezyjna na kontynencie. Nachylenia sięgają 7 procent bez szyny zębatej. Obok torów leży Lago Bianco, zbiornik utworzony przez dwie zapory na początku XX wieku. Przełęcz leży na wielkim dziale wodnym między rzekami płynącymi na północ do Inn i tymi płynącymi na południe ku Padzie, więc pociąg przejeżdża z jednej strony europejskiego działu wodnego na drugą.

Czytaj dalej: Jak linia Bernina wspina się w Alpy

Alp Grüm i lodowiec Palü

Za przełęczą linia dociera do Alp Grüm, położonego na granicy lasu, powyżej Lago Palü i tuż pod Piz Palü z jego lodowcem. RhB wymienia lodowiec Palü wśród największych atrakcji trasy. Z Alp Grüm patrzysz w dół ku włoskojęzycznej Val Poschiavo. Poniżej linia opada przez ciasne zakręty o 180 stopni i kilka pętli w kształcie półkola, wciąż przy nachyleniach do 7 procent. Linia Bernina należy do najbardziej stromych kolei adhezyjnych na świecie.

Spiralny wiadukt w Brusio

Pod koniec zjazdu, tuż na południe od wioski Brusio, linia zatacza pełną pętlę o 360 stopniach nad zakrzywionym kamiennym wiaduktem. Pochodzi z początku XX wieku i powstał po to, by utrzymać nachylenie w granicach maksymalnych 7 procent trasy w miejscu, gdzie dolina gwałtownie opada. Rozważano spiralny tunel, ale miejscowa geologia temu nie sprzyjała. Wiadukt ma około 110 metrów długości i należy do architektonicznych pereł Kolei Retyckiej. Dociera się do niego po jeziorze Poschiavo, więc pojawia się późno w przejazdzie, gdy jesteś już blisko końca zjazdu. To dobry moment, by odłożyć telefon i obserwować zakręt z okna.

Dolina, granica i Tirano

Poniżej Alp Grüm linia wjeżdża do Val Poschiavo, szwajcarskiej doliny, w której mówi się po włosku. Pociąg mija Poschiavo i biegnie wzdłuż jeziora Poschiavo przed spiralą w Brusio. Campocologno to ostatnia szwajcarska stacja, a chwilę później linia przekracza granicę z Włochami. Tirano jest stacją końcową i tam szwajcarska linia wąskotorowa spotyka się z włoskimi kolejami państwowymi. Miej przy sobie paszport lub dowód osobisty, ponieważ wycieczka przekracza granicę szwajcarską. Strona włoska to moment, w którym dzień zawraca w kierunku Mediolanu, z krótkim postojem w Tirano przed autokarem.

Która pora roku?

Linia Bernina kursuje przez cały rok. Pierwotnie miała być linią letnią, ale zimowe kursowanie rozpoczęło się na początku lat 10. XX wieku, a pługi śnieżne, niektóre zabytkowe, utrzymują ją czynną przez zimne miesiące. Śnieg zalega na przełęczy przez większą część roku, a kolej jest zbudowana i wyposażona tak, by kursować przez cały ten czas. Pora roku zmienia więc to, ile śniegu leży na przełęczy, a nie to, czy pociąg jedzie. Prace inżynieryjne mogą kierować pociągi na objazdy przez kilka tygodni, a RhB publikuje komunikaty na swojej stronie Bernina Express, więc sprawdź ją, zanim zarezerwujesz termin blisko ogłoszonych prac.

Światło dzienne i popołudniowy pociąg

Ta wycieczka odbywa przejazd pociągiem po południu. Od końca października do końca lutego wcześniejsze zachody słońca mogą ograniczać to, co widać z okien pod koniec przejazdu. Wiosną i jesienią niektóre sklepy i restauracje w St Moritz mają skrócone godziny między sezonami. Lato pozwala uniknąć obu tych problemów, natomiast zima i sezony przejściowe przynoszą po jednym z nich. To chmury, bardziej niż kalendarz, decydują o widokach, a pogodny dzień w listopadzie może przebić szary dzień w lipcu.

Co zabrać i jak pomaga pociąg

Zabierz paszport lub dowód osobisty, wygodne buty do chodzenia i lekką warstwę odzieży, ponieważ alpejska pogoda zmienia się szybko, a przełęcz leży znacznie wyżej niż Mediolan. Jedzenie nie jest dozwolone w autokarze wycieczki, więc zjedz przed wejściem na pokład. Jeśli zależy ci na usługach na pokładzie, takich jak Wi-Fi, sprawdź stronę Bernina Express RhB przed podróżą, zamiast na nich polegać. Wagony panoramiczne dają najszerszy widok, ale miejsca w tej wycieczce nie są przydzielane z góry, więc nie licz na konkretną stronę. W wycieczce o ustalonej kolejności przystanków przydatnym nawykiem jest podróżować lekko i trzymać paszport, telefon i napój w małej torbie.

Czytaj dalej: Bilety i miejsca w Bernina Express

Twój czas w St. Moritz

St Moritz leży na wysokości około 1800 metrów w Engadynie, nad jeziorem. Zakład hotelarza z 1864 roku uznaje się za początek turystyki zimowej w St Moritz, a miasto dwukrotnie gościło zimowe igrzyska olimpijskie. W tej wycieczce czas wolny jest krótki, a niektóre opcje zastępują go lunchem w Diavolezza. Zaplanuj spacer nad jeziorem i coś do jedzenia, zgodnie z sugestią itinerarium, a nie pełne zwiedzanie. Posiłki i wydatki osobiste nie są tam wliczone, więc zdecyduj wcześniej, czy zjesz w mieście, czy zabierzesz jedzenie z Mediolanu, by zjeść przed autokarem.

Dla kogo to nie jest

Jeśli masz chorobę lokomocyjną, problemy z sercem lub ograniczoną mobilność, ta wycieczka jest wymieniona jako nieodpowiednia, a przejazdy autokarem są długie. Jeśli chcesz dłużej zostać w górach, dłuższy pobyt w Engadynie będzie dla ciebie lepszy niż jednodniowy wypad z Mediolanu. Jeśli zależy ci tylko na kolei, linię można przejechać także bez odcinków autokarowych. A jeśli wyraźne widoki są niezbędne, zachowaj elastyczność terminu, zarezerwuj datę, którą można anulować, i śledź prognozę dla przełęczy oraz dla St Moritz.